Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Op basis van de beleidsregels zijn de risico’s gekwantificeerd. Wij gaan ervan uit dat niet alle risico’s zich tegelijkertijd voordoen. Daarom hanteren we bij de bepaling van het benodigde weerstandscapaciteit een zogenaamde waarschijnlijkheidsfactor van 90%. Dit betekent dat we er rekening mee houden dat een buffer van 90% van de ingeschatte risico’s voldoende is om de effecten van risico’s op te vangen. Dit noemen we de benodigde weerstandscapaciteit.
De beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit middelen en mogelijkheden om niet-begrote kosten die onverwacht en substantieel zijn af te dekken. Deze zijn in de volgende tabel opgenomen.

Toelichting op de tabel

Onbenutte belastingcapaciteit
De onbenutte belastingcapaciteit bij de OZB-tarieven berekenen we op basis van de artikel 12-norm van het rijk. In de meicirculaire van het Gemeentefonds geeft de minister van Binnenlandse Zaken elk jaar nieuwe normen voor toelating tot artikel 12 van de Financiële Verhoudingswet. Toelating wordt uitgedrukt in een percentage van de WOZ-waarde. Voor 2025 is dit percentage gesteld op 0,1614% (in 2024 was dit 0,1614%). De onbenutte belastingcapaciteit is voor 2025 € 11,1 miljoen. Het tarief voor woningen (0,08393%) geeft met name deze onbenutte belastingcapaciteit.

Post onvoorziene uitgaven
De hoogte van de post onvoorziene uitgaven is € 250.000. In het kader van de ombuigingen is deze vanaf 2026 verlaagd naar € 100.000.

Nota Reserves en voorzieningen 2025.
Bij raadsbesluit van 12 december 2024 is de nota Reserves en Voorzieningen 2025 vastgesteld. Op basis van deze nota is vanaf 2025 de Algemene Reserve risico's grondexploitatie en het risicodeel van de algemene risicoreserve samengevoegd tot een algemene risicoreserve. Daarnaast blijft er een algemene reserve bestaan voor incidentele ruimte voor nieuwe ontwikkelingen en ter afdekking van de schommelingen in de jaarrekeningresultaten.

Algemene Risicoreserve
De werkelijke stand van de algemene risico reserve is € 29,0 miljoen. Op basis van de risico-inventarisatie bij de begroting 2026 wordt in 2026 € 2,3 miljoen toegevoegd waarmee de risicoreserve € 31,3 bedraagt.
Risico inventarisatie op basis van de jaarrekening betekent dat een bedrag van € 7,2 miljoen moet worden overgeheveld van het vrije deel algemene reserve naar risicoreserve.

Algemene reserve per 31-12
We nemen in de beschikbare weerstandscapaciteit alleen het gedeelte van deze reserve mee, waarover nog vrij beschikt kan worden.
De stand van de Algemene Reserve is per eind 2025 € 50,9 miljoen. Hiervan is € 44,2 miljoen met raadsbesluiten gereserveerd voor lopende projecten en nieuw beleid voor de jaren 2026 t/m 2029.  In 2026 t/m 2029 zijn de geraamde toevoegingen € 12,0 miljoen (inclusief € 8,5 miljoen saldo 2025). Het 'vrije deel' van de algemene reserve is daardoor € 18,7 miljoen (€ 50,9 -/- € 44,2 +/+ € 12,0).

Ratio weerstandsvermogen
De relatie tussen de risico’s waarvoor geen financiële maatregelen zijn getroffen (benodigde weerstandscapaciteit) en de beschikbare weerstandscapaciteit noemen we het weerstandsvermogen. Dit drukken we uit in de ratio weerstandsvermogen. In de volgende tabel staat de berekening van de weerstandsratio.

De weerstandsratio van 1,58 is gebaseerd op het geactualiseerde risicoprofiel bij deze jaarstukken.
De beschikbare weerstandscapaciteit is lager dan bij de begroting 2025. Dit komt doordat een gedeelte van de algemene reserve is overgeheveld naar de dekkingsreserve kapitaallasten voor het afdekken van afschrijvingslasten omvangrijke investeringen € 6,2 miljoen (renovatie zwembad, Omnipark, optimalisatie bestuurscentrum). Daarnaast heeft een afsplitsing plaatsgevonden voor het risicodeel (€ 19,0 miljoen).